Μερομήνια 2015-2016

Γενικές συζητήσεις για τον καιρό και το κλίμα!

Μερομήνια 2015-2016

Δημοσίευσηαπό Nick Gkikas » Τετ 16 Σεπ 2015, 19:22

Καλησπέρα φίλοι,

Ανοίγω ένα αρκετά (ας το πούμε) παρεξηγημένο θέμα. Πρόκειται για το θέμα των μερομηνίων, το οποίο έχει κατά καιρούς διχάσει αρκετούς από εμάς. Ένα σημείο τριβής είναι το κατά πόσον θα πρέπει να θεωρηθούν ως "πρόγνωση" ή "πρόβλεψη" του καιρού, ή απλώς σαν ένα λαογραφικό στοιχείο, το οποίο διασώζεται ακόμη σε πολλές περιοχές της χώρας.

Ας ξεκινήσουμε από τη λέξη "πρόγνωση", η οποία έχει πολύ συγκεκριμένη ερμηνεία. Επειδή τα φιλολογικά ζητήματα δεν είναι το δυνατό μου σημείο, ίσως κάποιος άλλος φίλος (Μαρία εσύ μήπως;) θα μπορούσε να δώσει ακριβέστερο ορισμό και ερμηνεία της λέξης από αυτόν που θα παραθέσω: Πρόγνωση είναι ο εκ των προτέρων υπολογισμός, με βάση κάποια στοιχεία, γεγονότων ή φαινομένων που μπορεί να συμβούν. Από την άλλη, πρόβλεψη είναι, η προαναγγελία ενός γεγονότος (δηλαδή προτού συμβεί).
Υπάρχει μια μικρή -αλλά ουσιαστική- διαφορά ανάμεσα στις λέξεις "πρόγνωση" και "πρόβλεψη" και έχει περισσότερο να κάνει με τη διαδικασία που αυτές πραγματοποιούνται. Η πρόγνωση αναφέρεται σε μια διαδικασία τα βήματα της οποίας είναι συγκεκριμένα, όπως για παράδειγμα μια επιστημονική διαδικασία, το αποτέλεσμα της οποίας μπορεί να ελεγχθεί εκ των υστέρων και να αξιολογηθεί. Κλασικό παράδειγμα οι αριθμητικές προγνώσεις του καιρού (μοντέλα), οι προγνώσεις της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας, αλλά και οι προγνώσεις της ιατρικής για την εξέλιξη κάποιας νόσου κ.α. Η πρόβλεψη -διορθώστε με εάν κάνω λάθος- δεν περιλαμβάνει τέτοια διαδικασία αυστηρά οριοθετημένη, για παράδειγμα μιλάμε για τις προβλέψεις των στοιχημάτων, τις προβλέψεις των αστρολόγων κλπ. Πρόκειται για κάτι λεκτικό που δεν οριοθετείται αυστηρά. Έχω την εντύπωση οτι αυτές οι δύο λέξεις χρησιμοποιούνται λάθος.

Όταν αναφερόμαστε στον καιρό λοιπόν, συνήθως μιλάμε για "προγνώσεις". Ποιές είναι τότε οι "προβλέψεις"; Κατά τη γνώμη μου και με βάση τα παραπάνω, πρόβλεψη του καιρού είναι οτιδήποτε δεν ακολουθεί την αυστηρά επιστημονική διαδικασία, και τυπικό παράδειγμα είναι η πρόβλεψη του καιρού με βάση τα μερομήνια. Πρόκειται για μια παράδοση αιώνων η οποία όμως στερείται παντελώς επιστημονικής τεκμηρίωσης. Εφ'όσον ισχύει αυτό, για την επιστήμη πρόκειται για μια τυχαία, μη λογική (όχι όμως με την έννοια της παράλογης) διαδικασία. Αυτή η διαδικασία παράγει ένα αποτέλεσμα αλλά, το πρόβλημα με αυτό είναι οτι η ευστοχία της πρόβλεψης είναι πολύ δύσκολο να μετρηθεί και να συγκριθεί με την αντίστοιχη ευστοχία μιας μαθηματικής πρόγνωσης, όπως η πρόγνωση του καιρού. Οι προβλέψεις αυτές έχουν ποιοτικό χαρακτήρα και οχι ποσοτικό κι επιπροσθέτως, ο στόχος τέτοιων προβλέψεων είναι διαφορετικός, κάτι στο οποίο θα αναφερθώ ευθύς αμέσως.

Αντιθέτως σε ό,τι έχουμε συνηθίσει τα τελευταία χρόνια σχετικά με τις προβλέψεις των μερομηνίων, αυτό που έχουν ως στόχο να βρουν είναι κάποια ενδεχόμενα σημαντικά γεγονότα κατά τη διάρκεια της χρονιάς και ίσως μια γενική τάση του καιρού. Η παράδοση αυτή υπήρχε, προκειμένου να προστατευθούν οι άνθρωποι (τότε) από κάποια δυνατή νεροποντή, από κάποιο μεγάλο χιονιά, κάποια ξηρασία, ή άλλα σημαντικά γεγονότα του καιρού. Το τεράστιο λάθος (κατ'εμέ) που γίνεται σήμερα είναι, το γεγονός οτι διαβάζουμε πολλές φορές μερομήνια, τα οποία δεν είναι τίποτε περισσότερο από Καζαμίας, προβλέποντας αναλυτικά τον καιρό ανά 5 ή 10 ημέρες μέσα στο χρόνο. Αυτό μπορεί για την επιστήμη να είναι το ίδιο μή έγκυρο και απορριπτέο, όσο είναι και τα κανονικά μερομήνια, καθώς οι κανόνες που ακολουθούνται δεν έχουν καμία τεκμηρίωση, όμως ένας τέτοιος Καζαμίας, δεν έχει καμία σχέση με την παράδοση καθώς ποτέ δεν υπήρχε η ανάγκη για τόσο αναλυτικές προβλέψεις του καιρού μέσα στη χρονιά. Η ανάγκη ήταν συγκεκριμένη και αυτή εξυπηρετείται στα κανονικά μερομήνια. Καζαμίες που τυχαίνει να διαβάσουμε ή να δούμε στην τηλεόραση, το μόνο που εξυπηρετούν είναι το εμπόριο ειδήσεων και η ακροαματικότητα. Φυσικά, σε αυτές τις περιπτώσεις, όσο πιο εντυπωσιακές προβλέψεις, τόσο καλύτερα. Εάν η πρόβλεψη πέσει έξω κανείς δεν θα το θυμάται μετά από 1 χρόνο. Αν πάλι, πέσει μέσα, τότε αυτός που την έκανε μπορεί να το υπενθυμίζει στους αναγνώστες του κερδίζοντας ακόμη περισσότερους αναγνώστες

Είναι αξιόπιστες οι προβλέψεις των μερομηνίων;
Η αξιοπιστία μιας πρόβλεψης/πρόγνωσης κρίνεται εκ του αποτελέσματος. Όπως γράφτηκε και πιο πάνω, τα μερομήνια αποτελούν μια παράδοση αιώνων. Κανείς δεν τα τεκμηρίωσε επιστημονικά και πουθενά δεν υπάρχουν καταγραφές για την αξιολόγησή τους παρ'όλα αυτά, το γεγονός οτι διατηρήθηκαν τόσες εκατοντάδες χρόνια (με αντίστοιχες αναφορές για προβλέψεις και στην αρχαιότητα) είναι μια καλή ένδειξη υπέρ της αξιοπιστίας τέτοιων προγνώσεων. Για να το θέσω αλλιώς, δεν μπορώ να φανταστώ κανέναν απολύτως λόγο, οι άνθρωποι στο παρελθόν να τηρούν μια τέτοια παράδοση, εάν αυτή δεν είχε κάποιο πρακτικό αποτέλεσμα και που θα μπορούσε κάλλιστα να τους στοιχίσει. Υπάρχουν βέβαια και αντεπιχειρήματα σε αυτά, όπως για παράδειγμα οι δεισιδαιμονίες, οι οποίες διατηρούνται παρ'όλο που επίσης δεν έχουν καμία απολύτως λογική ούτε με τους κανόνες της λογικής, ούτε και μεταφυσικά.

Αυτό που είναι σίγουρο είναι το οτι με τον τρόπο που εξελίσσεται σήμερα η επιστήμη τα μερομήνια δεν πρόκειται ποτέ να αποδειχθούν επιστημονικά και ο βασικός λόγος είναι οτι όπως έγραψα και πιο πάνω, η πρόβλεψη αυτή είναι καθαρά ποιοτικού χαρακτήρα και όχι ποσοτικού. Τα ποιοτικά δεδομένα, είναι εξαιρετικά δύσκολο ν'αξιολογηθούν. Παρ'όλα αυτά, όπως θα εξηγήσω σε άλλο ποστ ενδεχομένως, η λογική της πρόγνωσης των μερομηνίων θα μπορούσε να έχει κάποια επιστημονική βάση..

Προς το παρόν πάντως, για τους παραπάνω τους λόγους, η συζήτηση για το αν τα μερομήνια είναι αξιόπιστα είναι αέναη και δεν οδηγεί πουθενά.
Παρ'ολα αυτά, θεωρώ όμως, πως θα μπορούσαν να αποδειχθούν χρήσιμα και στην σύγχρονη κοινωνία μας, έχοντας περισσότερο ρόλο, συμβουλευτικό και επιπροσθέτως προτού τα υποστηρίξουμε, ή τα κατακρίνουμε, να σκεφτούμε απλούστατα αυτό που έγραψα στην αρχή. Δεν πρόκειται για προγνώσεις, αλλά για προβλέψεις. Είναι άδικο για τις μετεωρολογικές προγνώσεις, αλλά και για τις μερομηνιακές προβλέψεις να τις βάζουμε δίπλα-δίπλα συγκρίνοντάς τες. Άλλο σκοπό εξυπηρετούν οι μεν, άλλο οι δε.

Πώς γίνεται η πρόβλεψη;
- Η λογική της πρόβλεψης βασίζεται στο οτι 12 ημέρες του Αυγούστου αντιστοιχούν στους 12 μήνες του χρόνου. Οι ώρες κάθε ημέρας, αντιστοιχούν σε ημέρες του μήνα και μάλιστα εάν κάνουμε τη διαίρεση, κάθε ώρα αντιστοιχεί σε 1.25 ημέρες (περίπου).
- Σε κάποιες περιοχές χρησιμοποιούνται οι πρώτες 12 ημέρες του Αυγούστου, σε κάποιες άλλες χρησιμοποιείται το διάστημα 13-25 Αυγούστου καθώς ακολουθούν το παλαιό ημερολόγιο.
- Ο καιρός αυτών των ημερών καταγράφεται με μεγάλη λεπτομέρεια δίνοντας βάση σε ποιοτικά στοιχεία όπως: Κινήσεις, θέσεις και σχήματα νεφών, διαύγεια και χρώμα ατμόσφαιρας, κινήσεις ανέμων, υγρασία, βροχή (εάν σημειωθεί), δηλαδή οτιδήποτε βρισκόταν σε άμεση παρατήρηση από τους ανθρώπους χωρίς τη βοηθεια επιστημονικών οργάνων (για παράδειγμα δεν έχει νόημα η παρατήρηση της ατμοσφαιρικής πίεσης).
- Τα σημάδια που καταγράφονται δεν είναι ίδια για κάθε τόπο. Κάθε τόπος έχει τα δικά του σημάδια παρατήρησης.
- Οι προβλέψεις, αφορούν αποκλειστικά και μόνο τον τόπο παρατήρησης και δεν μπορούν να γενικευτούν ή να αφορούν άλλους τόπους.
- Η γενική εικόνα του καιρού κάθε ημέρας δίνει την γενική εικόνα του αντίστοιχου μήνα αλλά με σχετικό τρόπο: Εάν το διάστημα 1-12 Αυγούστου διανύουμε περίοδο με ζέστες, τότε δεν σημαίνει οτι όλη η χρονιά θα βγει ζεστή!
- Τα σημάδια επίσης, δεν αντιστοιχούν ευθέως στην κατάσταση της αντίστοιχης ημέρας. Για παράδειγμα εάν στις 12 το μεσημέρι της 1ης Αυγούστου έχουμε ισχυρό άνεμο, δεν σημαίνει οτι τον Σεπτέμβριο θα έχουμε ισχυρούς ανέμους. Σημάδια είναι οτιδήποτε "ξεφεύγει" από το συνηθισμένο για τον καιρό μέσα στον Αύγουστο, ενώ η ερμηνεία του είναι εντελώς διαφορετική. Αυτή η ερμηνεία είναι αποτέλεσμα γνώσης, την οποία παίρνουμε από τους παλαιότερους ενώ προστίθεται και νέα γνώση καθώς η διαδικασία επαναλαμβάνεται κάθε χρονιά.
- Υπάρχουν κι άλλοι κανόνες που σχετίζονται με τη φάση της σελήνης. Γίνεται αναλυτική καταγραφή των φάσεων της σελήνης για τη χρονιά που έρχεται και ελέγχεται εάν το σημάδι που βρήκαμε αντιστοιχεί σε ημέρα που η σελήνη βρίσκεται σε κάποια φάση.

Δεν μπορώ να υποστηρίξω ακόμη εάν τα μερομήνια που βγάζουμε στη νότια Εύβοια ειναι επιτυχημένα ή όχι. Έχουν σημειωθεί επιτυχίες στο παρελθόν, κυρίως με χιονιάδες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τον χιονιά του Δεκεμβρίου 2010 (ακριβεια ημέρας), τους χιονιάδες του 2012, αλλά και το φετινό μεγάλο χιόνι μεταξύ 5-8 Ιανουαρίου 2015 αλλά και την γενικότερη εξέλιξη του καιρου τον χειμώνα.
Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι οτι έχουμε ξεκινήσει μια προσπάθεια με τον Δημήτρη τον Τσούλη, κάτοικο Νέων Στύρων, για την αναβίωση αυτής της παράδοσης και προσωπικά το κάνω καθαρά από περιέργεια καθώς πεποίθησή μου είναι οτι αυτή η πανάρχαια μέθοδος, ακόμη κι αν πρόκειται για κάποια δεισιδαιμονία έχει να μας διδάξει κάτι. Επιπροσθέτως σώζουμε έτσι μια λαϊκή παράδοση, που είχε αρχίσει να χάνεται. Δυσκολευτήκαμε πολύ να βρούμε τις απαραίτητες πληροφορίες καθώς οι περισσότεροι γνώστες είχαν πεθάνει. Ο Δημήτρης κάνει αυτή τη δουλειά από το 2006, προσωπικά άρχισα να τον βοηθάω με κάποιες παρατηρήσεις από το 2011 ενώ φέτος, αποφάσισα να βοηθήσω και στην πρόβλεψη του καιρού. Επισήμως έχει διατυπωθεί από τον ίδιο τον Δημήτρη, με τη βοήθεια του Κώστα Αλεξανδρή, προσωπικά όμως, χωρίς να διαφωνώ σε ο,τι έχει γραφτεί, προτιμώ την διατύπωση μιας συντομότερης εκδοχης, όσο γίνεται πιο κοντά στη λογική και τη χρησιμότητα των προβλέψεων τότε. Η μέθοδος που ακολουθούμε είναι η παλιά και χρησιμοποιούμε το παλαιό ημερολόγιο για τις αντιστοιχίσεις ενώ η ερμηνεία των σημαδιών βρίσκεται ακόμη σε πειραματικό στάδιο. Τα φετινά σημάδια, λόγω του αλλοπρόσαλλου των συνθηκών μεταξύ 13-25 Αυγούστου ήταν μια αρκετά δύσκολη υπόθεση καθώς εμφανίστηκαν πολλά νέα σημάδια, πάνω στα οποία ο Δημήτρης δεν είχε εμπειρία, ούτε εγώ φυσικά.

Αυτό το κείμενο ήταν εισαγωγικό. Στο επόμενο κείμενο, θα παραθέσω τα μερομήνια όπως τα βγάλαμε ακριβώς μετά τις 25 Αυγούστου.
Ψάξε μονοπάτι απάτητο, απ τα βλέφαρα διώξε τον ύπνο,
Φιλα τους προδότες σου στο δείπνο, χάραξε πορεία για το Άρρητο....
Άβαταρ μέλους
Nick Gkikas
Site Admin
 
Δημοσιεύσεις: 1683
Εγγραφή: Τρί 22 Μαρ 2011, 1:11
Τοποθεσία: Ηλιούπολη Αττικής 150μ και Ζάρακες Ευβοίας 160μ

Re: Μερομήνια 2015-2016 (Η πρόβλεψη)

Δημοσίευσηαπό Nick Gkikas » Τετ 16 Σεπ 2015, 19:25

Η πρόβλεψη αφορά τη Νότια Εύβοια αλλά θα μπορούσε γενικότερα να αφορά και την ευρύτερη νοτιοανατολική και ανατολική Στερεά, συμπεριλαμβανομένης και της Αττικής. Διατυπώθηκε στα τέλη του Αυγούστου:

Α. Πιθανά διαστήματα κακοκαιριών:
1. 27-28 Σεπτεμβρίου 2015 έως 10 Οκτωβρίου 2015 (σημαντικές βροχές)
2. 11 Δεκεμβρίου 2015 έως 3 Ιανουαρίου 2016 (αρχικά βροχές και Φθινοπωρινός καιρός, εξελισσόμενος σε χειμερινή κακοκαιρία με πιθανό χιόνι έως και χαμηλά, ή πολύ κρύο μεταξύ 27-30 Δεκεμβρίου).
3. Από 23 Φεβρουαρίου 2016 έως και 9 Μαρτίου (πολύ χειμωνιάτικος καιρός. Μεταξύ 5-9 Μαρτίου πολύ πιθανό χιόνι στα μέρη μας)
4. 22-24 Μαρτίου (πιθανό χιόνι)

Β. Γενικά χαρακτηριστικά:
Το πρώτο μισό του Φθινοπώρου και ιδιαίτερα ο Σεπτέμβρης θα είναι αρκετά θερμός και καλοκαιρινός. Θα κυριαρχήσουν οι νοτιάδες, κατά βάση ξηροί με εξαίρεση το διάστημα που προαναφέρθηκε!

Ο χειμώνας θ'αργήσει να μπει και αφορμή θα σταθεί η κακοκαιρία/ες του Δεκέμβρη/Γενάρη, οι οποίες θα ξεκινήσουν με καθαρά Φθινοπωρινά χαρακτηριστικά και θα λήξουν με χειμερινά. Η συνέχεια αναμένεται ξηρή αλλά με χειμωνιάτικες θερμοκρασίες (πιθανά ξεροβόρια)
Το ξέσπασμα του χειμώνα θα είναι ουσιαστικά στο τέλος του και ο Μάρτης μετά από πολλά χρόνια αναμένεται καθαρά χειμωνιάτικος.
Ψυχρός Απρίλης και αρκετά βροχερός Μάιος (μάλλον ψυχρός) σαν συνέχεια των προηγούμενων μηνών.

Σχετικά θερμό το καλοκαίρι του 2016 με πιθανούς καύσωνες στα τέλη Ιουνίου και αρχές Ιουλίου καθώς και μετά τον 15 Αύγουστο.
Ψάξε μονοπάτι απάτητο, απ τα βλέφαρα διώξε τον ύπνο,
Φιλα τους προδότες σου στο δείπνο, χάραξε πορεία για το Άρρητο....
Άβαταρ μέλους
Nick Gkikas
Site Admin
 
Δημοσιεύσεις: 1683
Εγγραφή: Τρί 22 Μαρ 2011, 1:11
Τοποθεσία: Ηλιούπολη Αττικής 150μ και Ζάρακες Ευβοίας 160μ

Re: Μερομήνια 2015-2016

Δημοσίευσηαπό Maria K » Πέμ 17 Σεπ 2015, 8:36

Νομίζω πως συμφωνώ με τους ορισμούς "πρόγνωση" και "πρόβλεψη" που δίνεις, χωρίς να έχω ασχοληθεί σε βάθος. Όσο για τα μερομήνια, αν και αδυνατώ να κατανοήσω τη λογική τους, τα διαβάζω με ενδιαφέρον όπως και τις υπόλοιπες παραδοσιακές ή "μη επιστημονικές" μεθόδους.
Μαρία Καββαδία
Αθήνα, Αργυρούπολη-σύνορα Ηλιούπολης, 120μ


Και που είσαι χιονοσύννεφο εμένα τι με νοιάζει
Αφού το μόνο που μπορείς είν’ το τρελό αγιάζι.
Άβαταρ μέλους
Maria K
 
Δημοσιεύσεις: 3062
Εγγραφή: Τετ 06 Απρ 2011, 19:01
Τοποθεσία: ΑΘΗΝΑ (Αργυρούπολη-Ηλιούπολη)

Re: Μερομήνια 2015-2016

Δημοσίευσηαπό beach-snow » Πέμ 24 Σεπ 2015, 20:30

Yπέροχη η ανάλυση και καταγραφή σου επί του θέματος Νικόλα...
Προσωπικά την προσπάθεια καιρικής πρόβλεψης με βάσει τα μερομήνια, θα την χαρακτήριζα καλύτερα ως εκτίμηση τάσης του καιρού μέσα στο χρόνο...
Είναι εντυπωσιακό το γεγονός επίσης σε όσους παρατηρούν αυτά τα σημάδια μέσα στον Αύγουστο, θα παραξενεύονται με τις εναλλαγές του καιρού μέσα σε μικρά χρονικά διαστήματα...κάτι που έχω ζήσει κι εγώ τα τελευταία χρόνια που τα παρατηρώ για να βοηθώ όσο μπορώ τον Δημήτρη στην τελική αποτίμηση...
Είναι επίσης πολύ ενδιαφέρον το γεγονός ότι ο παρατηρητής (Δημήτρης), στο τέλος των καταγραφών του έτους κάνει και επαλήθευση, με την καταγραφή-σύγκριση των σημαδιών, φυσικά με την ταυτόχρονη έκφραση του καιρού...
Οσον αφορά τώρα τα πως και τα γιατί, τα οποία ευλόγως ανακύπτουν για τα μερομήνια, έχω να προσθέσω στην κουβέντα, μια εικόνα από μια συνεδριακή συνάντηση καιρόφιλων το 2012 στο Κορωπί, όπου ο Δ.Ζιακόπουκλος είχε κάνει μια φοβερή παρουσίαση από την αρχιότητα έως σήμερα...και βλέποντας τον Θεόφραστο, θα δούμε ότι μέσα σε ένα από τα έργα του, είχε και ετήσιες προγνώσεις καιρού (μίγμα πρακτικής πρόγνωσης που έχει επιστημονική βάση και λαϊκής παράδοσης)...

Εικόνα

Εκεί σκέφτηκα να ο πρώτος "μερομηνάς" της αρχαιότητας...
Όσοι γνωρίζουν το έργο του αυτό και υπάρχει σε βιβλίο θα ήθελα πραγματικά να δούμε τι ακριβώς αναφέρει...

Οπως και να έχει, είναι μια μέθοδος στην οποία κι εγώ πιστεύω ότι υπάρχουν επιστημονικά ψήγματα ή στοιχεία μέσα τους, αλλά θέλει πολύ εμβάθυνση και παρακολούθηση, ώστε να αποτυπωθούν στην πράξη...
To χιόνι (και ο καιρός γενικά), είναι η σοφία της φύσης!!!
http://weatherparty.blogspot.gr/
beach-snow
 
Δημοσιεύσεις: 213
Εγγραφή: Σάβ 11 Ιουν 2011, 0:14
Τοποθεσία: Αττική - Μελίσσια

Re: Μερομήνια 2015-2016

Δημοσίευσηαπό beach-snow » Πέμ 24 Σεπ 2015, 20:37

Να κι ένα πολύ ενδιαφέρον απόσπασμα από το έργο του Θεόφραστου που βρήκα...

http://penelope.uchicago.edu/Thayer/H/Roman/Texts/Theophrastus/De_signis*.html
To χιόνι (και ο καιρός γενικά), είναι η σοφία της φύσης!!!
http://weatherparty.blogspot.gr/
beach-snow
 
Δημοσιεύσεις: 213
Εγγραφή: Σάβ 11 Ιουν 2011, 0:14
Τοποθεσία: Αττική - Μελίσσια


Επιστροφή στο Συζητήσεις

Μέλη σε σύνδεση

Μέλη σε αυτή την Συζήτηση: Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 4 επισκέπτες

cron